O venres 25, publicouse o informe : Efectos da crise económica nos órganos xudiciais? que a Sección de Estatística do Consello Xeral do Poder Xudicial, onde se mostran os datos oficiais sobre desahucios no segundo trimestre deste ano.
1. Deshucios 2º trimestre: 1.383
2. Ejecuciones hipotecarias 300
3. Aluguer 1.013 73.25%
4. Outros 70
5. Total semestre 11.042
Sendo certo que os lanzamentos practicados descenderon un 90,6% no segundo trimestre de 2020, como consecuencia da alerta sanitaria por COVID-19, tamén é certo que nin de lonxe é debido ás medidas urxentes impulsadas polo Goberno. A situación extraordinaria que vivimos provocou unha disminución de todos os indicadores, diferentes ás de calquera outro periodo anterior, dificultan extraer conclusións dos datos que se presentan, polo que se aconsella tomar con cautela as variacións interanuales.
A realidade é obvia. Chegamos ao estado de alarma cunha media de 250 desahucios diarios, desahucios que se quedan fóra de calquera tipo de protección ante uns Decretos pensados só para casos de vulnerabilidade provocados pola COVID-19, que aínda así deixan a un amplo sector da sociedade fóra.
1.383 desahucios, en tan pouco espazo de tempo e na situación de pandemia que sufrimos, segue sendo unha cifra escandalosa que reafirma a necesidade dun Real Decreto que sexa unha morato real para todo tipo de desahucios. Un Decreto máis amplo de miras que o que queren prorrogar mañá. De non ser así, a sangría social que sufriremos a curto prazo coa reactivación dos 250 desahucios diarios pre estado de alarma, sumados aos que se provocasen por mor da actual crise, será insostenible e poñerá máis vidas en xogo que nunca.
Datos sobre desahucios do CGPJ
No período 2008 ao 2012, os datos do CGPJ son lamentablemente incompletos, xa que só deron daqueles partidos xudiciais que tiñan unha oficina de Servizo Común de Notificaciones e Embargos, excluíndose os lanzamentos, que son máis numerosos, do resto de Xulgados de 1ª Instancia. Xa que logo, mentres non se democraticen os datos, a PAH fixemos unha estimación aproximada para este período de 400.000 desahucios por EH [ argumentado no comunicado(*): Record de lanzamentos (desalojos) no 1er trimestre de 2012 e cifras silenciadas: dobre vergonza!, en https://afectadosporlahipoteca.com/category/media/comunicados/page/31/ ]e, como nunca deu os datos de desahucios por aluguer, nin por ocupación neste período, estimámolos facendo unha proxección en 32.000 e 3.000 anuais, respectivamente,non menos de 160.000 por impago de aluguer e de 15.000 por outras causas.
Desde 2013 ata a actualidade, utilizamos os datos completos que dá o CGPJ, desagregados tamén pola súa orixe: si proveñen de Ejecuciones Hipotecarias, Alugueres ou Outras Causas, que utilizamos habitualmente desde o Excel do CGPJ.
Desde a PAH mobilizámonos/mobilizámosnos en varias accións para esixir #DecretoStopDesahucios
Na reunión de hoxe, tras unha análise da situación e de como chegamos ata aquí, mostramos o noso desacordo cos últimos decretos insuficientes e á práctica ineficaces, aprobados para axudar ás inquilinas e ás persoas hipotecadas. Expuxemos as nosas emendas para a tramitación parlamentaria do Proxecto de Lei do RDL 11/2020 e saímos co compromiso dunha nova reunión en xuño para profundar nelas, tras recoñecer a insuficiencia dos decretos aprobados ata o de agora. Emendas recollidas nun documento que xa fixemos chegar a todos os grupos parlamentarios, quedando por ver quen as defende e quen non. Ou o que é o mesmo, quen está ao lado das familias e quen. O noso obxectivo é que non se repita o sucedido na crise do 2008, que realmente non se deixa a ninguén atrás e que non sexa a cidadanía a que acabe pagando os efectos da crise sanitaria
As nosas emendas, que xa presentaremos en profundidade, céntranse en:
➤ Exoneracións do pago tanto de hipotecas como de alugueiros ate, como mínimo, o 31 de decembro do 2021, para as familias en situación de vulnerabilidade. Diferenciando claramente entre pequenos propietarios, grandes propietarios -a partir de máis de 5 vivendas- entidades financeiras, socimis e fondos de investimento e entidades públicas.
➤ Suspensión de todos os desafiuzamentos de unidades de convivencia sen alternativa residencial de forma indefinida ou, como mínimo, ate o 31 de decembro do 2021 e establecemento do xuízo de proporcionalidade que vén reclamando a España o Comité DESC.
➤ Extensión das medidas a todas aquelas familias que están en situación de vulnerabilidade, provocada previa ou durante a crise sanitaria
➤ Redución e modificación de requisitos que burocratizan o procedemento e que exclúen a moitas familias da aplicación das medidas.
➤ Alongar o tempo necesario a protección das medidas para facer fronte ás consecuencias da COVID-19, como mínimo ate 31 decembro do 2021, podendo adoptarse o criterio que permita obxectivar a recuperación económica (como o aumento do PIB ou do emprego).
➤ Obrigar á banca a revisar todas as solicitudes que fosen denegadas por incumprir os anteriores requisitos. Tanto en materia de hipotecas como de alugueiros, terán que ser revisadas por si cumprisen cos requisitos que aquí se inclúen.
➤ Parque público e función social da Vivenda. Desenvolvemento de medidas tendentes á utilización como Parque Público Temporal de vivendas inxustificadamente desocupadas en mans de grandes tenedores, como forma de corresponsabilidade social e compensación polo rescate anterior, para dar á Vivenda o tratamento que lle corresponde como ben social, apartándoa de ser un mero ben de consumo e especulación.
O resultado da reunión de hoxe, poderiamos valoralo de positivo xa que vimos unha clara predisposición a colaborar connosco e outras entidades sociais no desenvolvemento para garantir o Dereito á vivenda. alcanzamos o compromiso de manter reunións periódicas para a elaboración dunha Lei de Vivenda, que debería entrar en vigor nesta lexislatura, así como do próximo Plan Estatal de Vivenda e empezar a abordar como debe consolidarse o parque público tendo en conta a vivenda baleira e en mans de SAREB.
Queda moito traballo por diante. Máis cando lamentablemente esta crise volveu a demostrar o que a PAH leva denunciando nos seus 11 anos de existencia: que a vivenda é un dereito humano e que se debe garantir o seu acceso a todos os cidadán
Desde la PAH somos conocedoras de que algunos ayuntamientos están poniendo trabas a la hora de empadronar a personas que están ocupando una vivienda. Esta nueva resolución viene a demostrar que los ayuntamiento están obligados a empadronar a toda persona que resida en su municipio, sin poder impedir o retrasar el empadronamiento de muchas familias.
El padrón es un registro estadístico que recoge el número de personas que viven en un municipio y por ello es la puerta de acceso a muchos derechos básicos: como el acceso al sistema público de salud o a la educación, y las administraciones locales tienen la obligación de permitirlo a todos sus vecinos y vecinas, sin discriminaciones.
Es importante saber que nuestro ayuntamiento no nos puede negar el empadronamiento si nos encontramos en situación de ocupación o vivimos en un local u otro tipo de infravivienda.
Si aun así, nuestro ayuntamiento nos deniega el empadronamiento, a continuación listamos paso por paso qué debemos hacer para defendernos, si nos encontramos en situación de ocupación y no disponemos de ningún contrato o porque residimos en una infravivienda:
Intentar empadronarnos por la vía habitual (en la sede del ayuntamiento, las oficinas de atención ciudadana, etc.). Llevaremos preparada una instancia solicitando el empadronamiento por si nos lo niegan o nos ponen trabas, utilizando el documento útil que hemos creado desde la PAH. El ayuntamiento tiene tres meses desde la solicitud para responder (apartado 1.11 de la resolución).
Si en tres meses no nos notifican una resolución, operará el llamado silencio positivo y a todos los efectos quedaremos empadronadas en la vivienda (apartado 1.13 de la resolución). Si cuando pedimos el volante de empadronamiento no constamos en la base de datos y no nos pueden facilitar ningún documento justificativo, presentaremos una segunda instancia solicitando la certificación de nuestro empadronamiento en base al silencio positivo. Hemos creado también un documento útil para ello.
En el caso de que en estos tres meses se emita una resolución denegando el empadronamiento, ésta deberá incluir los motivos y la podremos recurrir de forma gratuita alegando el contenido de la resolución que os acabamos de explicar.
Hoy publicamos el “Kit alquileres COVID 19”, que incluye una guía más concreta y 3 documentos útiles: el primero, para para solicitar una prórroga de 6 meses en tu alquiler si ha vencido o va a vencer en los próximos días, el segundo para solicitar la condonación del pago de la renta si tu propietario es un banco, fondo buitre o sabes que tiene más de 10 viviendas y un tercero por si no puedes pagar el alquiler de un pequeño propietario.
La PAH llevamos 11 años defendiendo el derecho a la vivienda: luchando contra los abusos de la banca, exigiendo a los gobiernos medidas a la altura y acompañando a las personas en su lucha. Así que si en esta situación de crisis sanitaria ves que no llegas a fin de mes, y estás pensando en saltarte alguna comida o continuar pagando tu alquiler, no lo dudes: no estás sola! Desde la PAH te aconsejaremos y no te dejaremos sola. Ninguna deuda vale más que una vida y recordemos que la vivienda es un derecho.
Para saber si puedes acogerte a las diferentes medidas anunciadas por el Gobierno, en primer lugar te aconsejamos que leas con atención todo el escrito y sigas los pasos que te indicamos. Si por algún motivo no entras en algún supuesto, no tires la toalla, contacta con nosotras en afectadosporlahipoteca@gmail.com y te ayudaremos en tu situación.
Sabemos que las medidas que ha tomado el Gobierno de Pedro Sánchez para hacer frente a la crisi sanitaria son poco ambiciosas y dejan fuera a muchas familias. Por eso es importante organizarnos y exigir un plan de choque social donde no dejemos a nadie atrás. Cuando dobleguemos la curva de los contagios exigimos poner a cero la de los desahucios y no vamos a parar hasta conseguirlo.
Los documentos que tienes que leer para defender tus derechos, son:
Lee atentamente este kit o manual y sobre todo insiste y defiende tus derechos!
Es importante tener en cuenta que toda esta documentación es un material que se irá adaptando, en base a cómo evolucione la situación y a su uso en casos concretos. Si tienes alguna sugerencia en base a tu experiencia, escríbenos y los mejoraremos.
O pasado 1 de abril, enmedio da crise sanitaria xerada pola COVID-19, publicouse un novo paquete de medidas aprobadas polo Goberno para facer fronte á situación, complementando a moratoria hipotecaria impulsada dúas semanas antes. Entre elas, atópanse medidas a ter en conta, aínda que claramente insuficientes, en materia de alugueres, hipotecas e outros créditos.
As medidas para hipotecas, sobre as cales xa advertimos que eran limitadas e insuficientes, tratarémola próximamente, ampliando o resumo e os documentos útiles que publicamos fai dúas semanas (consultar aquí resumo e documentos útiles para pedila).
Respecto de as medidas para alugueres, a PAH reclama que se exonere ás afectadas e que non haxa nin un euro máis de diñeiro público que poida subvencionar alugueres especulativos de grandes propietarios. En cambio, hai que compensar ao pequeno propietario que ten unha vivenda alugada a un prezo asequible para poder vivir e non pode chegar a un arranxo co seu inquilino.
Todo o mundo sabe que o problema da burbulla de prezos para inquilinas e inquilinos vén de antes da COVID-19. Demóstrano os 253.473 desahucios de aluguer de 2013 a 2019 en España, 65.410 en Catalunya e 16.149 en Barcelona. Á vez que freamos a curva de contaxio, fai falta protexer ás inquilinas dos impagos. E logo de gañar ao coronavirus haberá que doblegar a curva de desahucios: os acumulados e os que se fixarán si non se protexe agora ás inquilinas. Necesitamos un plan de choque social.
No entanto, aínda coas grandes limitacións das medidas que foron aprobadas, é importante facilitar información a quen este mes terán dificultades para pagar o aluguer.
Cales son as medidas para inquilinas que se aprobaron?
1) Suspensión excepcional dos desahucios de aluguer para fogares vulnerables sen alternativa: haberá que acreditar nos xulgados que a familia atópase nunha situación de vulnerabilidade sobrevenida por culpa da crise da COVID-19, lla poderá solicitar unha vez levántese o estado de alarma, xa que mentres dure os procedementos de desahucio e os prazos administrativos asociados están suspendidos. Tamén se poderán suspender os xuízos durante 6 meses ata o mes de outubro.
2) Prórroga dos alugueres que finalicen entre o 2 de abril e ata dous meses despois do fin do estado de alarma: por un máximo de 6 meses mantendo as mesmas condicións, e o arrendador deberá aceptar a solicitude, a non ser que haxa outro acordo máis beneficioso entre as partes.
3) Moratoria da débeda de aluguer en caso de grandes tenedores e empresas ou entidades públicas de vivenda: adiamento ou a condonación total ou parcial da mesma por acordo e senón haino, poderase solicitar ata o 2 de maio o adiamento temporal e extraordinario (moratoria). A Propiedade poderá elixir entre redución do 50% do aluguer durante o tempo que dure o estado de alarma e posteriores (máximo 4 meses) ou unha moratoria polo mesmo tempo deste que se pagará fraccionado sen intereses durante polo menos 3 anos sempre dentro da vixencia do contrato.
4) Modificación das condicións contractuales no caso de pequenos propietarios: adiamento ou a condonación total ou parcial dos alugueres con carácter voluntario-acordo; e si non se alcanza, poderase pedir ata o 2 de maio o adiamento temporal e extraordinario no pago da renda, ao cal a Propiedade debe responder en 7 días laborables as condicións que acepta ou posibles alternativas.
5) Avales estatais para pagar os alugueres e axudas públicas para devolver os microcréditos: os primeiros solicítanse ás entidades bancarias cun prazo de devolución de ata seis anos, prorrogables e sen gastos e intereses para o solicitante, por un importe máximo de 6 mensualidades e para ambas situacións (3 e 4). As axudas son para devolver as axudas transitorias de financiamento (microcréditos) daqueles fogares que non se recuperaron, ata 900 ?/mes e ata o 100% da renda de aluguer. Pediranse ás comunidades autónomas e aínda non están activas.
Entramos a miña familia e eu nestas medidas?
Para poder acollerse a calquera destas medidas, a unidade familiar debe estar e poder acreditar unha situación de vulnerabilidade económica definida pola lei (ver documento de resumo), cumprindo dous supostos: (a) situacións de impacto económico laboral por COVID-19 (desemprego, ERTE, redución de xornada por coidados en caso de ser empresario, outras circunstancias similares que supoñan unha perda substancial de ingresos), sempre que os ingresos da unidade familiar non superen o mes anterior á moratoria os 1.613,52?* (3 IPREM mensual, con ampliacións por supostos concretos); e (b) cota de aluguer suministros ? 35% ingresos netos da unidade familiar.
O que me aluga é un gran tenedor-propietario ou un pequeno propietario?
É un gran tenedor a persoa física ou xurídica que sexa titular de máis de dez inmuebles urbanos (vivendas, locais, solares, edificios en construción), excluíndo garajes e trasteiros, ou unha superficie construída de máis de 1.500 m². O resto son considerados pequenos tenedores por esta lei (aínda que unha empresa con menos de 10 inmuebles ou un particular con 9 vivendas, debería ser considerado como tal).
Que prazos temos para solicitalas?
Moitos alugueres páganse antes do 2-5 de abril, polo que aínda que o prazo para a solicitude de condonaciones ou moratorias é ata o 2 de maio, si ten urxencia presentar canto antes os escritos e documentación acreditativa. Non hai que preocuparse polos prazos de solicitude para a suspensión dos desahucios de aluguer, xa que aplican a partir de que se levante o estado de alarma, estando actualmente parados.
Cando poderei acceder aos documentos útiles para solicitalas?
Para facilitar o empoderamiento e defensa das persoas e poidan beneficiarse das medidas, resumiuse todo iso nun documento coa información básica (ver achego).
Neste momento, estamos traballando xa en documentos útiles para solicitar tales medidas, que próximamente colgaremos nas nosas webs, priorizando primeiro os máis urxentes.
A lei que hai que consultar para máis información é o Real Decreto-Lei 11/2020, de 31 de marzo. As medidas de alugueres están nos artigos do 1 ao 15, e as de hipotecas e outros créditos nos artigos do 16 ao 27.
Sindicato de Inquilinas de VigoTui-Bm 